Werken op hoogte brengt risico’s met zich mee. Of je nu zonnepanelen plaatst, een gevel inspecteert of een boom snoeit: één misstap kan grote gevolgen hebben. Daarom is het belangrijk om veiligheid altijd voorop te zetten. In deze blog lees je wat veilig werken op hoogte precies inhoudt, welk materieel je nodig hebt en waar je op moet letten als je aan de slag gaat.
Wanneer spreek je van werken op hoogte?
Zodra je werkzaamheden uitvoert op een plek waar je bij een val gewond kunt raken, wordt er officieel gesproken van werken op hoogte. Dit geldt bijvoorbeeld voor het werken boven in een hoge boom, op een dak, een steiger, een magazijnstelling of in een hoogwerker. De Arbowet stelt duidelijke regels op om risico’s zoveel mogelijk te beperken. Die regels zijn er niet voor niets, want vallen van hoogte is nog steeds een van de meest voorkomende oorzaken van bedrijfsongevallen.
Voorbereiding is het halve werk
Een veilige werkdag begint niet op de ladder, maar aan je bureau. Het loont om vooraf goed na te denken: is het écht nodig om op hoogte te werken? Als je een klus ook vanaf de grond kunt uitvoeren, is dat vaak de veiligste optie. Is werken op hoogte onvermijdelijk, dan is een risico-inventarisatie onmisbaar. Denk aan de weersomstandigheden (wind en regen kunnen het risico flink verhogen), de ondergrond, de aanwezigheid van obstakels en de communicatie met collega’s of omstanders.
Welk materieel gebruik je?
Een veelgebruikte oplossing om veilig te kunnen werken op hoogte is de hoogwerker. Hoogwerkers bieden een stabiel platform en kunnen op verschillende manieren worden ingezet. Voor werkzaamheden op grotere hoogte of op moeilijk bereikbare plekken is een telescoophoogwerker bijvoorbeeld ideaal. Werk je meer op vlak terrein of binnen, dan voldoet een schaarhoogwerker vaak prima. Belangrijk is dat de bediener getraind is en dat het materieel vóór gebruik gecontroleerd wordt op gebreken. Heb je een eenmalige klus op hoogte, kan je ook een hoogwerker huren in plaats van aanschaffen.
Soms is een steiger een betere keuze, zeker als je langdurig op één plek moet werken. Rolsteigers zijn handig bij kleinere klussen, terwijl vaste steigers meer stabiliteit geven bij grootschaliger werk. De steiger moet stevig opgebouwd zijn en voorzien van leuningen en kantplanken om valgevaar te beperken.
Voor klussen waar geen collectieve beveiliging mogelijk is, zoals een hek of reling, gebruik je persoonlijke valbeveiliging. Denk aan een harnasgordel met een vallijn die bevestigd is aan een stevig ankerpunt. Ook valstopapparaten worden in zulke situaties regelmatig ingezet. Deze middelen vergen wel extra aandacht: ze moeten goed afgesteld zijn én regelmatig gecontroleerd worden.
Een ladder kan in sommige gevallen ook dienstdoen, bijvoorbeeld bij korte inspecties of eenvoudige taken. Toch blijft het belangrijk om ladders alleen te gebruiken als het niet anders kan. Ze bieden weinig bescherming en zijn niet bedoeld om langdurig op te werken. Kies voor een stabiele ladder met antislipvoeten en plaats hem onder de juiste hoek, zo’n 75 graden.
Vergeet je gereedschap niet
Op hoogte heb je letterlijk en figuurlijk je handen vol. Gereedschap moet daarom niet alleen goed functioneren, maar ook veilig vastzitten. Een loshangende hamer of accuboormachine kan ernstige verwondingen veroorzaken als hij naar beneden valt. Het gebruik van polsbanden, tool-lijnen of een goed gesloten gereedschapstas met bevestigingsmogelijkheden is daarom sterk aan te raden. Kies daarnaast voor lichtgewicht gereedschap dat je met één hand kunt bedienen.
De mens maakt het verschil
Tot slot is geen enkel stuk gereedschap of systeem zo bepalend als de manier waarop het gebruikt wordt. Wie op hoogte werkt, moet zich bewust zijn van de risico’s en weten hoe hij of zij hiermee omgaat. Een korte veiligheidstraining of instructie kan het verschil maken tussen routinewerk en een ernstige val. Werkgevers zijn zelfs verplicht om werknemers hierin te begeleiden en hen waar nodig extra te scholen.
Veilig werken op hoogte vraagt om bewustzijn, voorbereiding en het juiste materieel. Meer weten over het huren van een hoogwerker? Kijk dan op: https://brouwergroenengrondig.nl Het is geen kwestie van geluk, maar van verantwoordelijkheid nemen. Als iedereen zich aan de regels houdt en zijn werk serieus neemt, komt iedereen ook weer veilig beneden. En dát is waar het uiteindelijk allemaal om draait. Meer lezen over veiligheid lees dan onze andere blogs!